เผือกหอม : แชตบอตฝีปากกล้าที่ขอเผือกเรื่องรายรับ-รายจ่ายของทุกคน

“Puek Hom” (‘เผือกหอม’) is an expense tracker chatbot tool aimed at millennials with the purpose of promoting financial literacy and discipline. This chatbot is one of the CSR pet projects initiated by SCB staffs – on top of their regular company projects.

Puek Hom is available to anyone with Facebook messenger and can be accessed at this link: https://m.me/puekhom

The project has captured the attention of ‘a day’ magazine in the following article (in Thai):

 

Author: กันต์กนิษฐ์ มิตรภักดี
Published in a day magazine /’Online’ section 27 May 2018

“คิดถึงพี่วันละครั้ง ครั้งละ 24 ชั่วโมง” คือหนึ่งในคำหวานๆ ที่ เผือกหอม แชตบอตน้องใหม่ขยันหยอดใส่เราทุกวัน

เปล่าเลย ‘เผือกหอม’ ไม่ใช่แชตบอตสำหรับคนขี้เหงา แต่เป็นแชตบอตสำหรับคนมีระเบียบวินัยทางการเงิน (หรือถ้าไม่มี เผือกหอมก็อาสาช่วยฝึกให้) เพราะฟังก์ชันหลักของแชตบอตสีม่วงตัวนี้คือการช่วยจดรายรับ-รายจ่ายแบบไม่น่าเบื่อ เพียงพิมพ์ไปว่า ‘จดจ่าย’ หรือ ‘จดรับ’ แล้วพิมพ์รายการที่ต้องการจดลงไป น้องเผือกหอมก็จะมารายงานตัวเพื่อคำนวณเลขให้กับเราทันที

เราสามารถขอให้เผือกหอมสรุปยอดรายรับ-รายจ่ายเป็นรายวัน รายเดือน หรือสรุปเป็นกราฟที่บอกสัดส่วนการจับจ่ายในหมวดต่างๆ ได้อีกด้วย ซึ่งหากเราใช้เงินกับหมวดไหนมากเป็นพิเศษ เจ้าแชตบอตขี้เล่นก็จะกึ่งเตือนกึ่งแซวเรา เช่น เราใช้จ่ายไปกับอาหารการกินเยอะ เผือกหอมก็จะบอกว่า “ไปหิวมาจากไหนลูก ใจเย็นๆ” หรือ “อยากเป็นการะเกด แต่หุ่นตอนนี้เป็นได้แค่กะละมัง”

นอกจากนี้ เผือกหอมยังมีอีกหนึ่งฟังก์ชันเสริม นั่นคือการตั้งงบประมาณสำหรับใช้จ่ายรายเดือน ซึ่งจะคอยเตือนว่าเราใช้ไปถึงไหนแล้ว เช่น “ตอนนี้ใช้งบเกินครึ่งแล้วนะ” หรือ “เดือนนี้เกินงบแล้ว เดือนหน้าเอาใหม่นะ”

ด้วยติดใจความสะดวกและความกวนโอ๊ยของน้องเผือกหอม เราจึงต่อสายตรงหา ไมค์-กษิดิ์เดช พูลสุขสมบัติ Data Scientist ผู้ให้กำเนิดน้องเผือกหอมเพื่อถามไถ่ถึงที่มาที่ไป โดยชายหนุ่มเล่าว่า เพราะมองเห็นปัญหาการใช้จ่ายของคนไทยที่มีภาระหนี้เยอะ จึงลองคิดว่าตนเองสามารถทำอะไรได้บ้างเพื่อแก้ปัญหาจากมุมของประชาชนด้วยกัน

เมื่อคิดย้อนไปถึงประสบการณ์ที่เคยเป็นครูในโครงการ Teach for Thailand นอกจากการสอนหนังสือแล้ว ไมค์ยังต้องแบ่งเวลาวันละ 10 นาทีให้นักเรียนจดรายรับรายจ่ายเป็นประจำทุกวัน ซึ่งเขาเชื่อว่าเป็นสเต็ปแรกสู่การมีวินัยทางการเงิน “ผมคิดว่าจริงๆ แล้วการจดรายรับรายจ่ายเป็นนิสัยที่ดีมาก เพราะเรารู้ว่าเงินเข้าออกเท่าไหร่ เราจะสามารถคุมได้”

แต่เมื่อดูเครื่องมือช่วยจดรายรับรายจ่ายที่มีอยู่ในปัจจุบัน ไม่ว่าจะเป็นการจดแบบแอนะล็อกลงบนสมุด จดด้วยโปรแกรม Excel หรือกระทั่งจดด้วยแอปพลิเคชันต่างๆ ไมค์รู้สึกว่าเหล่านี้เป็นการจดที่น่าเบื่อ และไม่ก่อให้เกิดวินัยในการจดเป็นประจำ ประกอบกับตนเองถนัดเรื่อง AI หรือ Machine Learning อยู่เป็นทุนเดิม จึงลงเอยที่การพัฒนาแชตบอตเผือกหอมขึ้นมาภายใต้คอนเซปต์ ‘การจดรายรับ-รายจ่ายที่ไม่น่าเบื่อ’

เผือกหอมเป็นแชตบอตที่สร้างบนแพลตฟอร์ม Dialog Flow ของ Google ซึ่งช่วยจับใจความในข้อความของมนุษย์ได้ โดยเรื่องทางเทคนิคเหล่านี้เป็นฝีมือของไมค์เต็มๆ แต่เรื่องการสร้างคาแรกเตอร์ด้วยคลังคำพูดที่สนุกสนาน เป็นกันเอง เขาขอความช่วยเหลือจากเพื่อนๆ ร่วมออฟฟิศที่ถนัดงานส่วนนี้มากกว่า

“คอนเซปต์คือมันจะเสนอหน้ามาทุกวัน ‘ใช้อะไรบอกเราหน่อย อยากรู้’ จะเป็นตัวคึกๆ หน่อย ก็เลยตั้งชื่อเป็นเผือกหอม ซึ่งเป็นผักที่มีอยู่จริงๆ และเซ็ตคาแรกเตอร์เป็นวัยรุ่นอายุ 18-19 ปี คือประมาณปีหนึ่งมหา’ลัย เพราะเราอยากให้เด็กๆ ใช้ เผือกหอมจะชอบอ่านเพจในโซเชียลมีเดีย อย่างใต้เตียงดารา ชอบดูละครหลังข่าว เป็นเหมือนเพื่อนผู้หญิงคนหนึ่งที่ตอแหล เฮฮา มีเพื่อนเยอะ ซึ่งผมคิดว่าทุกคนต้องมีเพื่อนอย่างนี้คนนึงอยู่แล้ว เผือกหอมมันพร้อมเผือก แต่ก็พร้อมช่วยจดรายรับรายจ่ายตลอดเวลา”

ส่วนเรื่องความเป็นส่วนตัวและความปลอดภัยของข้อมูล ไมค์ยืนยันให้เราสบายใจว่า ข้อมูลทุกอย่างถูกเข้ารหัสทั้งหมด ซึ่งแม้แต่เขาเองก็ไม่สามารถเข้าถึงได้ แต่เขาฝากเชิญชวนให้ทุกคนเข้าไปเล่น ‘เกมทายรูป’ กับเผือกหอม ซึ่งเป็นฟังก์ชั่นหนึ่งที่กำลังพัฒนา ทั้งเพื่อให้ใช้งานแชตบอตได้ง่ายขึ้นผ่านการอัพโหลดรูปเพื่อช่วยจดรายจ่ายโดยที่เราไม่ต้องพิมพ์เอง และเพื่อสร้างฐานข้อมูล Image Recognition ในบริบทแบบไทยๆ (เช่น ข้าวมันไก่ ยาหม่อง) ซึ่งไมค์ตั้งใจจะเปิดเป็น open-source ให้นักพัฒนา AI ทุกคนได้ใช้งานร่วมกันในอนาคต

ถ้าสนใจอยากเป็นเพื่อนกับน้องเผือกหอม ทักไปหาน้องได้ที่ https://m.me/puekhom นะ

Source: https://www.adaymagazine.com/recommends/online-puekhom-chatbot

Seismic shift reshaping data landscape

Bangkok has more Facebook users than any city in the world, and Thailand must begin privacy laws. (Main graphic clipped at Slideshare.net)

Author: Sutapa Amornvivat, Ph.D.
Published in Bangkok Post newspaper / In Ponderland column 16 May 2018

Over a month has passed since the Facebook scandal which has sent shockwaves across the tech industry and around the globe. Facebook came under fire following an incident involving its user data exploited by Cambridge Analytica, a UK-based analytics company that was contracted in US President Donald Trump’s election campaign.

Facebook, as a platform that allows data harvesting to happen, faced a strong backlash from the public and lawmakers. In its defence, the company does have terms of service that prohibited the actions undertaken by Cambridge Analytica.

Following the scandal, Mark Zuckerberg, the founder and CEO of Facebook, testified before US Congress. From a public relations standpoint, the Senate’s lack of computer literacy seemed to give Mr Zuckerberg the upper hand. Many of the members did not understand the basic business model or functions of Facebook.

But regardless of the public outcome of the hearing, the fact of the matter is: Facebook did not go far enough in policing how companies were using data from its platform, an issue Mr Zuckerberg promised to address.

A month has passed since the hearing, so what has changed?

Facebook recently hosted the F8 developer’s conference, where they announced one of their most socially ambitious projects, a dating app.

This could be interpreted as a sign of confidence. They are willing to bet on dating — one of the most sensitive and private activities people engage in. Perhaps Facebook believes they still hold users’ trust over their data. In spite of the #DeleteFacebook movement, statistics have shown that very few people have actually deleted their accounts and left the network.

Cambridge Analytica has fared much worse, even filing for bankruptcy this month. It claimed the scandal has driven off its customers.

The public and legal spotlight should now return to these self-regulated platform-based companies. It has often been their prerogative to draw a line between what can be done with their users’ data. Given how events have transpired, data companies will have to demonstrate greater transparency and accountability in order to uphold the public’s trust.

To combat the issue of privacy, we should focus on protecting the public against abuse as in the case of Cambridge Analytica, rather than prohibiting data collection itself.

In the near future, we will see more data protection laws like the EU’s General Data Protection Regulation (GDPR). These are designed to protect consumers from organisations that process their data by ensuring greater controls and transparency. For example, the GDPR enforces the “right to be forgotten” whereby an individual can demand that their data is deleted after fulfilling the purpose when consent was given.

What are the implications for Thai businesses?

Once the GDPR comes into effect, Thai companies involved in the handling of data with EU partners will have to ensure compliance if they are to continue their business activities.

The issue of data privacy is particularly relevant for Thailand. Bangkok now has the highest number of active Facebook users in the world at 30 million. The country has over 46 million registered Facebook users, with the average Thai spending almost three hours a day on social media (the discrepancy in user numbers is partly attributed to a trend of people opening multiple accounts).

Either way, Facebook is undoubtedly an integral part of everyday life for many Thais. The three most popular platforms here — Facebook, Instagram and YouTube — all collect masses of data on their users.

Despite that, Thailand has no specific data protection law in place. Legal enforcement can only be taken when damage is inflicted on a victim as a result of a data breach. Moving forward, the government should strike the right balance between an internationally-accepted data protection regulation and one that does not impose any unnecessary burden on businesses.

Meanwhile, the government has drafted the Personal Data Protection Bill (PDPB), which has been revised over many years. The amended 2018 PDPB is still pending review by the cabinet this month, with no official timeline announced. It is clear that social media penetration has occurred quicker than the privacy laws can keep up. The Facebook scandal signals the need for such protection now more than ever.

But will legal measures alone be sufficient?

After all, it’s the users who consent to giving up their data. In fact, a university campus study in the US has shown that 98% of college students were willing to relinquish their private data in exchange for a free pizza. For many, giving up some personal information is a small price to pay for a free service or smooth user experience. Regulation alone may not be sufficient.

Promoting web literacy can provide another layer of protection as it helps people understand when their data is being collected and how it can be used. The public will become more aware of the implications when registering for Facebook quizzes such as “Which character are you in [the hugely popular Thai soap] Love Destiny?”. While seemingly harmless, some of these popular Thai Facebook apps have the same data harvesting capability as those used by Cambridge Analytica.

Web literacy should make people pause before taking that online quiz, or posting their national ID and bank account numbers as Facebook comments to online merchants — all practices that are common in Thailand.

The complicated issue of data privacy demands an equally comprehensive response from all parties involved. It will take time for the data industry — companies, regulators and consumers, come to terms with the right balance between privacy and better services.